Seküler Aklın Haritası ;Modernitenin Tanrısız Ütopya Arayışı

Haccac Ali bu kitabında modernitenin temelini oluşturan seküler aklın haritasınıçıkarmakla kalmaz, ayrıca postmodern dünyadaki seküler metaforların öneminide vurgular. Değerden bağımsızlığı kutsayan, boşlukta salınan, güç uğruna tümmerkezleri tasfiye eden bu metaforlar, kaosun eşiğindeki bir kültürün ürünüdür.Bu bağlamda modernist tek-doğrusal tarih algısı, tarihsel aşamalar ve dönemleralgısını desteklemiş ve sekülarizm bir gelenek ve ideoloji hâline gelmiştir.Bununla birlikte, postsekülarizm sosyologların ve felsefecilerin tartıştıkları veanaliz ettikleri bir konu olmaya devam etmektedir.Sekülarizm tarihsel olarak modern güç kavramının yükselişiyle paraleldir. Bireyeinanç ve seçme özgürlüğü vermek için kilise ve devletin birbirinden ayrılması fikri,modern bölgesel ulus-devletin doğuşuyla birlikte ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla,ulus-devletin dinî inancın kamusal alandaki yokluğunu, kendini yeni bir tanrıyaçevirmek için nasıl manipüle ettiğini fark etmemek mümkün değildir. Devletinvarsaydığı egemenlik barış getirmezken, “öteki” ile savaşlar, kamusal alanınmutlak kontrolü çağını getiren sınırsız bir güç kullanma aracı hâline geldi.Sekülerleştirme, kamusal mekanda teknolojinin kullanıldığı, dolayısıylaşehirleşme anlayışının medenileşmekten çok militerleştiği asıl alandır.Haccac’ın kitabının dikkat çekici yönü diyalojik olmasıdır. Bauman ve Messiri’nindüşüncelerini kıyaslamak, “medeniyetler çatışması”nın sınırlarını aşan fikirlerleilişkili yeni bir kavramlar haritası yaratmakta ve ortak bir sorun olan moderniteninküresel bir diyalog başlatabilecek şekilde eleştirisini yapmaktadır. Bu özelliği,kitabı önümüzdeki yıllarda bu tür diyalogların bir parçası hâline getirecektir.